Xử lý nợ doanh nghiệp: phân loại và lựa chọn giải pháp

Lập bản đồ nợ để tránh quyết định sai trong xử lý nợ doanh nghiệp

Bảng công nợ nên có mã chủ nợ, hợp đồng, số dư gốc, lãi, phạt, ngày đến hạn, chứng từ xác nhận, tài sản bảo đảm, quan hệ bên liên quan và tình trạng tố tụng. Nghĩa vụ với người lao động và khách hàng trả tiền trước phải được ghi nhận, không chỉ tính nợ ngân hàng. Nếu có khoản vay không thể chứng minh, cần đánh dấu chưa xác minh thay vì tự ước lượng. Với doanh nghiệp có nhiều pháp nhân liên quan, việc bù trừ hoặc chuyển khoản nội bộ phải được kiểm tra tính hợp pháp và nguồn chứng cứ; không cộng gộp tất cả thành một nghĩa vụ chung tùy tiện.

Đối chiếu kịch bản phục hồi và thanh lý

Kịch bản tiếp tục kinh doanh phải thể hiện doanh thu còn chắc chắn, chi phí tối thiểu, nhu cầu vốn lưu động và nghĩa vụ phải thanh toán theo từng giai đoạn. Kịch bản thanh lý phải xác định tài sản có thể bán, tranh chấp quyền sở hữu, chi phí bảo quản, quyền của chủ nợ bảo đảm và khả năng thu hồi khoản phải thu. So sánh hai kịch bản giúp xác định lợi ích kinh tế tương đối, nhưng không thay thế quyết định của chủ nợ hoặc Tòa án. Trong nhiều trường hợp, phương án phù hợp cần thương lượng song song và có mốc kiểm tra khả năng thực hiện.

Trong hoạt động xử lý nợ doanh nghiệp, dữ liệu được kiểm chứng và phạm vi công việc hợp pháp quyết định chất lượng phương án. Kết quả cuối cùng phải được đánh giá theo chứng từ của từng doanh nghiệp.

Ranh giới giữa tư vấn xử lý nợ và chức năng Quản tài viên

Đơn vị quản lý, thanh lý tài sản có thể hỗ trợ lập bản đồ thông tin và triển khai nhiệm vụ chuyên môn được giao, nhưng khi tham gia vụ việc với tư cách Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản, phải giữ độc lập theo pháp luật. Không quảng bá việc đại diện đòi nợ cho một chủ nợ trong khi đồng thời thực hiện trách nhiệm khách quan đối với toàn bộ hồ sơ có thể phát sinh xung đột lợi ích. Việc thỏa thuận giảm nợ, xử lý bảo lãnh, thu giữ tài sản, tranh tụng hoặc tái cấu trúc hợp đồng cần phân định đúng chức năng của luật sư, ngân hàng và cơ quan có thẩm quyền.

Tiếp nhận hồ sơ theo địa bàn và mức phức tạp

Đối với doanh nghiệp tại TP.HCM và khu vực khác, đơn vị quản lý, thanh lý tài sản có thể tiếp nhận thông tin ban đầu từ xa, thống nhất hình thức đối chiếu chứng từ rồi xác định nhân sự cần khảo sát tại thực địa. Các địa bàn như Đồng Nai, Hà Nội hoặc Cần Thơ không đồng nghĩa đơn vị quản lý, thanh lý tài sản có văn phòng tại đó. Chi phí được tính trên khối lượng hồ sơ, số chủ nợ, số địa điểm tài sản và mức độ tranh chấp; mọi dự kiến thù lao phải phù hợp khuôn khổ pháp luật và thỏa thuận hợp lệ. Các trường hợp phải làm việc với cơ quan nhà nước cần kiểm tra trước thẩm quyền và thủ tục.

Căn cứ pháp luật cần đối chiếu

• Luật Phục hồi, phá sản 142/2025/QH15
• Nghị định 65/2026/NĐ-CP về Quản tài viên
• Nghị định 64/2026/NĐ-CP về thi hành quyết định tuyên bố phá sản

Quy định được áp dụng tùy theo thời điểm thụ lý, thủ tục và điều khoản chuyển tiếp. Bài viết định hướng dịch vụ, không thay thế kiểm tra hồ sơ hoặc quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Trao đổi hồ sơ với đơn vị quản lý, thanh lý tài sản